You are currently browsing the tag archive for the ‘πλέξιμο’ tag.

Αρχαία αιγυπτιακή ανάγλυφη τοιχογραφία – βελόνες και νήμα

Μέρος 1ο

Οι μυστηριώδεις απαρχές του πλεξίματος

Ποιός ή ποιά ήταν που ανακάλυψε το πλέξιμο; Ήταν μια αγία ή ένας σαμάνος που μια μέρα πήρε δυο ξυλαράκια, λίγο νήμα κι άρχισε με θαυμαστό τρόπο να πλέκει; Επρόκειτο για μια ιδιοφυία της αρχαιότητας καθοδηγούμενη από ιερή έμπνευση ή για μάγια σκοτεινά; Θα μπορούσε να ήταν απλώς ένα τυχαίο γεγονός;

Όταν άρχισα να διερευνώ την ιστορία του πλεξίματος, περίμενα πως θα ανακαλύψω θρύλους και μύθους και ίσως μερικά χαριτωμένα παραμύθια. Πόσο ενδιαφέρον θα ήταν αν μπορούσα να βρω ιστορίες που να μοιάζουν με του Ρουπελστίλτσκιν, ιστορίες για κορίτσια που αναγκάζονταν να πλέκουν μέχρι αργά τη νύχτα!

Και είχα τους λόγους μου που είχα τέτοιες προσδοκίες. Εξάλλου, η αρχαία και παρόμοια σε λειτουργία τέχνη της ύφανσης αποτελεί το επίκεντρο μιας ντουζίνας μύθων και θρύλων. Πάρτε για παράδειγμα την Πηνελόπη στην Οδύσσεια του Ομήρου. Ενώ ο σύζυγός της, ο Οδυσσέας βρισκόταν μακρυά λόγω του Τρωικού Πολέμου, εκείνη απέκρουε τους ερωτοχτυπημένους μνηστήρες με παζάρια: θα διάλεγε ένα από αυτούς για σύζυγό της μόλις ολοκλήρωνε την ύφανση ενός σαβάνου. Και στη συνέχεια ύφαινε το σάβανο τις μέρες και το ξήλωνε τις νύχτες, καθυστερώντας έτσι την απάντησή της και μέχρι τελικά να επιστρέψει ο Οδυσσέας.

Ή λάβετε υπ’ όψη σας τη θνητή Αράχνη, που προκάλεσε τη θεά Αθηνά σε ένα ντουέτο υφαντικής αναμέτρησης. Ως θνητή η ίδια δεν αποτελούσε αληθινή πρόκληση κι έτσι έχασε. Ήταν τέτοια η ντροπή της Αράχνης που κρεμάστηκε. Αλλά η ιστορία δεν τελειώνει εδώ. Η Αθηνά τη λυπήθηκε και την έφερε πίσω στη ζωή – αυτή τη φορά όμως όχι ως κοινή θνητή, αλλά ως αράχνη, έτσι ώστε να μπορέσει να συνεχίσει να υφαίνει στους αιώνες των αιώνων. Ωχ.

Καταλαβαίνετε τί εννοώ όταν αναφέρομαι στα θαυμαστά παραμύθια του παρελθόντος; Τί θα μπορούσαν ν’ αποκαλύπτουν οι ιστορίες για το πλέξιμο;

Ένα παζλ με κομμάτια που λείπουν

Παρά τις υψηλές ελπίδες μου, η έρευνά μου δεν αποκάλυψε ούτε θνητούς, ούτε θεούς. Αντ’ αυτού, η ιστορία του πλεξίματος αποτελείται από μία ποικιλία ενδείξεων, διαφορετικές ως προς τη σύλληψη θεωρίες μεταξύ ακαδημαϊκών που διαφωνούν και μισοσαπισμένα απομεινάρια πλεχτών στο όριο της αποσύνθεσης. Όχι ακριβώς το είδος των τρελούτσικων ιστοριών που περίμενα πως θα πετύχω.

Σε αντίθεση με το κλώσιμο ή την ύφανση, το πλέξιμο δεν εμφανίζεται σε κανέναν αρχαίο μύθο. Μάλιστα, δεν υπάρχει ούτε μία λέξη στα αρχαία Ελληνικά ή Λατινικά που να αναφέρεται στο πλέξιμο! Η λέξη “πλέκω” εμφανίζεται για πρώτη φορά στο Πλήρες Αγγλικό Λεξικό της Οξφόρδης μόλις το 15ο αιώνα και ως όρος δεν αφορούσε καμμία Ευρωπαϊκή γλώσσα μέχρι και την Αναγέννηση. Όλα αυτά επιβεβαιώνουν ότι το πλέξιμο αποτελεί μια σχετικά πρόσφατη ανακάλυψη.

Έτσι λοιπόν, αν το πλέξιμο δε διαθέτει κάποιο… πετιγκρί αρχαιότητας, πότε εμφανίστηκε στη σκηνή για πρώτη φορά; Δύσκολο ν’ απαντηθεί το ερώτημα αυτό, διότι πολλά από τα αρχικά πλεχτά ρούχα έχουν εξαφανιστεί. Ο λόγος είναι απλός: αρχικά το πλέξιμο γινόταν με φυσικές ίνες, όπως το βαμβάκι, το μετάξι και το μαλλί – ίνες που αποσυντίθενται εύκολα. Διαθέτοντας λίγα μόνο απομεινάρια, η εικόνα ως προς τις απαρχές του πλεξίματος παραμένει κάπως θολή, ένα παζλ από το οποίο λείπουν ένα σωρό κομμάτια.

Ας ανακαλύψουμε τι «παίζει» με το πλέξιμο παρακαλώ…

Αν σε όλο αυτό το μείγμα προσθέσουμε και μία επιπλέον μορφή πλέξης, το nålbinding, τότε καταλήγουμε σε κάτι πραγματικά σύνθετο. Το nålbinding αποτελεί μία μορφή χειροτεχνίας και συμπεριλαμβάνει τη χρήση βελόνας, η οποία παράγει ένα ύφασμα που μοιάζει με πλεκτό, συμπεριφέρεται ως πλεκτό, αλλά αν το παρατηρήσεις καλά θα καταλάβεις ότι δεν είναι πλεκτό. Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

Advertisements

a_couple_relaxing_at_woodstock_photograph

 

 

 

Με ελληνικούς υποτίτλους εδώ.

 

AranStitchesκ

Τα Νησιά Αράν της Ιρλανδίας, είναι γνωστά για τα νήματα και τα πλεχτά που παράγουν. Κάθε πλεχτό αποτελείται κατά μέσο όρο από 100.000 πόντους και ένας έμπειρος πλέχτης/ μια έμπειρη πλέχτρια χρειάζεται περίπου 6 ημέρες για να το ολοκληρώσει. Παραδοσιακά τα πλεχτά αυτά ήταν γνωστά ως τα πλεχτά των ψαράδων.

Κάθε μοτίβο έχει άλλο νόημα και συναντάται σε διαφορετικές παραλλαγές, ανάλογα με τα κέφια αυτού ή αυτής που πλέκει:

πλεξούδες – συμβολίζουν τα σχοινιά των ψαράδων, τις αλληλοπλεκόμενες διαδρομές της ζωής και την ευχή για μια καλή ψαριά

δέντρο της ζωής – ένα από τα πρώτα σχέδια που συναντώνται στα Νησιά, συμβολίζει το δέντρο της ζωής, τα διαφορετικά μονοπάτια που έχει ν’ ακολουθήσει κανείς, τη σημασία του κλαν (ή της ευρύτερης οικογένειας) και την ευχή για ενότητα και μακρυζωία

βατόμουρο ή Αγ. Τριάδα – συμβολίζει τη φύση, κατά άλλους την ιερή φύση της Αγίας Τριάδας

κερήθρα – συμβολίζει την αφθονία, αξιοποιείται ως μια ευχή για καλοτυχία

διαμαντόσχημο καφασωτό – το σχήμα του διαμαντιού συμβολίζει τα μικρά χωράφια των νησιών, κι όταν στολίζονται με επιπλέον πλέξη που παραπέμπει στα βρύα, τότε ο συμβολισμός μετατρέπεται σε μια ευχή για καλή σοδειά/ κατά άλλους συμβολίζει τα δίχτυα των ψαράδων και αποτελεί ευχή για πλούτο κι επιτυχία

μονοπάτι ζιγκ-ζαγκ – συμβολίζει τα φιδογυριστά μονοπάτια στις άκρες των γκρεμών, ενώ όταν τα ζιγκ-ζαγκ είναι διπλά συμβολίζουν τα καλά και τα δύσκολα στην κοινή ζωή ενός ζεύγους

Έτσι, κάθε ρούχο είναι μοναδικό, καθώς αφηγείται μια ιστορία (ή και πολλές, επάλληλες): αυτή του πλέχτη ή της πλέχτριας, του τόπου και του χρόνου που γεννούν διαφορετικές ιστορίες, των καιρικών συνθηκών, του αποδέχτη ή της αποδέχτριας του πλεχτού.

Ίσως αν κοιτάξεις προσεχτικά την παρακάτω εικόνα, ν’ ανακαλύψεις μια ιστορία που περιμένει να την αφηγηθείς…

2

 

 

 

Μια φορά κι έναν καιρό ήταν ένας βασιλιάς κ’ είχε δεκατρία παιδιά: δώδεκα αγόρια κ’ ένα κοριτσάκι.

Πέθανε η βασίλισσα κι ο βασιλιάς ξαναπαντρεύτηκε. Πήρε μια κακιά γυναίκα, που δεν τ’ αγαπούσε καθόλου τα παιδιά, κ’ ήταν και μάγισσα.

Σ’ αυτό το μεταξύ γίνηκε πόλεμος κι ο βασιλιάς έφυγε πολύ μακριά.

Τότε η κακιά μητρυιά, που εχθρεύονταν τα παιδιά, άλειψε την κόρη με πίσσα και την έδιωξε απ’ το παλάτι.

Η βασιλοπούλα περπατούσε περπατούσε κ’ ηύρε ένα ποταμάκι με κρουσταλλένιο νερό. Νίφτηκε εκεί, βγήκαν οι πίσσες και γίνηκε πιο όμορφη απ’ ό,τι ήταν πριν. Ξαναπήρε το δρόμο η καημένη και περπατούσε μέρα νύχτα.

Καμμιά φορά βρίσκει ένα γέρο, που βοσκούσε τ’ αρνιά και του λέει:

— Μπάρμπα, καλέ μου γέροντα, δε με παίρνεις μαζί σου για ένα κομμάτι ψωμί; Είμαι μόνη στον κόσμο κι ορφανή.

— Μετά χαράς, κόρη μου, σε παίρνω. Ό,τι τρώγω εγώ θα τρως κι εσύ.

Κ’ έτσι η βασιλοπούλα ζούσε μέσα στου γέροντα το καλύβι.

Μια μέρα της λέει ο γέρος:

— Εδώ κοντά, κόρη μου, κάθε βράδυ γίνεται ένα παράξενο πράμα, κοντά στο ποτάμι. Δώδεκα πουλιά κατεβαίνουν στη γη και μόλις πατήσουν το ποδάρι τους στο χώμα, γίνονται άνθρωποι — ω θεέ μου, τα θαυμαστά σου!

Η κοπέλα, μόλις τ’ άκουσε, ταράχτηκε κ’ είπε με το νου της: «τα δώδεκα πουλιά χωρίς άλλο θα είναι τ’ αδέρφια μου και θα τα μάγεψε, φαίνεται, η μάγισσα, η διαβόλισσα».

Είπε λοιπόν στο γέρο:

— Μπάρμπα, θα έρθω μαζί σου το βράδυ, για να ιδώ τα δώδεκα πουλιά.

Το βράδυ βγήκε όξω με το γέρο και μόλις άρχισε να σκοτεινιάζει είδε δώδεκα πουλιά να κατεβαίνουν απ’ τον ουρανό και να κράζουν λυπητερά.

Μόλις επάτησαν στη γη, αμέσως εγίναν άνθρωποι…. Ήταν τ’ αδέρφια της βασιλοπούλας.

Αυτή αμέσως τα εγνώρισε. Και τ’ αδέρφια της την εγνώρισαν. Αγκαλιάστηκαν, φιλήθηκαν κ’ έκλαψαν πολύ. Δεν ήθελαν όμως να την αφήσουν σ’ αυτό το μέρος και την πήραν και πήγαν σ’ ένα παλιό μεγάλο σπίτι. Εκεί έμειναν όλη τη νύχτα και το πρωί ξαναγίναν πουλιά και πέταξαν στον ουρανό.

Μια μέρα η κοπέλα βγήκε να μαζέψει χόρτα, να τα μαγειρέψει και να φάει το βράδυ με τ’ αδέρφια της, γιατί τ’ αδέρφια της, κάθε βράδυ πήγαιναν σ’ αυτό το παλιό σπίτι και κάθονταν όλη νύχτα με την αδερφή τους.

Εκεί λοιπόν που μάζευε χορτάρια, ακούει μια φωνή:

— Ιχ, ανθρώπου ψυχή δε φαίνεται. Κανείς δε λέει να με θυμηθεί.

Γυρίζει η βασιλοπούλα και βλέπει μια γριά που καθόταν σ’ ένα βράχο. Πάει κοντά και της λέει:

— Τί θέλεις θειά; Βγήκες για χόρτα; Δώσ’ μου το καλάθι σου να το γεμίσω τρυφερά χόρτα.

Η γριά ευχαριστήθηκε με την καλή καρδιά της κοπέλας και της λέει:

— Κακομοίρα μου, κακομοίρα μου! Τι έχεις να τραβήξεις! Αλλά μη φοβάσαι, γιατί πέρα θε να βγεις.

Η κοπέλα παραξενεύτηκε άμα άκουσε αυτά τα λόγια.

— Μη παραξενεύσαι, καλή μου βασιλοπούλα, γιατί τα μέσα της καρδούλας σου όλα τα ξέρω, όλα. Ξέρω τα μάγια πόκανε η μητρυιά στ’ αδέρφια σου. Για να ξαναγίνουν άνθρωποι, να κάνεις αυτά που θα σου πω: Θα βγαίνεις όξω πολύ αυγή με το φεγγάρι, θα μαζεύεις αγριόχορτα και με αυτά θα πλέξεις δώδεκα φορεσιές, χωρίς όμως να μιλάς. Θα σου μιλούν, αλλά εσύ δεν θ’ απαντάς. Κι άμα τις τελειώσεις, θα τις ρίξεις πάνω στα πουλιά και αυτά μονομιάς θα γίνουν άνθρωποι. Έτσι θα κάνεις.

Η βασιλοπούλα έκανε, όπως της είπε η γριά. Όλη τη νύχτα έκοβε αγριόχορτα κι όλη τη μέρα έπλεκε και τσιμουδιά δεν έβγαζε. Πήγαιναν τ’ αδέρφια της, τα πουλιά, που τη νύχτα γίνονταν άνθρωποι, της μιλούσαν κι αυτή δε μιλούσε, τη ρωτούσαν και δεν απαντούσε. Κάθονταν όλη τη νύχτα και το πρωί κακοκαρδισμένα ξαναπετούσαν στον ουρανό κι όλο έκραζαν λυπητερά.

Μια μέρα λοιπόν — άμα είναι η τύχη καλή, που σε πάει και που σε φέρνει! Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου »

ΦΩΝΗ ΕΚ ΤΟΥ ΦΩΤΟΣ

...ας αναλογιστούμε λίγο την έννοιας της φωνής (είτε γραπτής, είτε προφορικής) - φύεται στο φως ή μάλλον φως και φωνή ριζώνουν στο ένα και ίδιο 'φω'... έτσι δια-φωνώ σημαίνει ότι φωτίζω κάτι προσεγγίζοντάς το από διαφορετικά σημεία θέασης, ενώ συμ-φωνώ σημαίνει ότι φωτίζω ένα θέμα από συμπληρωματικά σημεία θέασης... όπως και να 'χει, εν αρχή είν' η φωνή... δηλαδή το φως!

(ΕΞ)ΥΦΑΙΝΟΝΤΑΣ…

ΠΟΛΛΑΠΛΕΣ ΑΦΗΓΗΣΕΙΣ

Γη Ινδία Τίνα Λυ. Τίνα Λυγδοπούλου άνθρωποι άνθρωπος άνοιξη έρωτας ήλιος αγάπη αλλαγές αναζήτηση αυτογνωσία αυτόχθονες αφήγηση αφήγηση παραμυθιών βίντεο βιβλιοπωλείο Περιπλανήσεις βροχή γυναίκες δάσος δέντρα δημιουργικότητα διαφορετικές ματιές δύναμη εαυτός εκπαίδευση ελευθερία εξιστόρηση εποχές ζωή ζωή & θάνατος ζωγραφική ζώα η τέχνη ως μέσο κοινωνικής-πολιτισμικής εμψύχωσης θάλασσα ιστορίες κείμενα κινούμενα σχέδια κοινωνικές αφηγήσεις κοινωνικές ταυτότητες κόσμος λαϊκά παραμύθια μαγικά παραμύθια μετανάστες & πρόσφυγες μουσική μύθοι νερό ντοκυμαντέρ νύχτα ο Άλλος ουρανός παιδιά παραμύθια παραμύθια σοφίας ποίηση πουλιά προφορική αφήγηση πόλη σκοτάδι & φως στερεότυπα συνύπαρξη σχέσεις σχέση φυσικού-κοινωνικού περιβάλλοντος σύμπαν ταινίες μικρού μήκους τροφή για το νου & την καρδιά φεγγάρι φωτογραφία φύλο φύση χειμώνας χορός ψυχή όνειρα

ΣΤΟ ΛΑΒΥΡΙΝΘΟ…

Αν θέλεις να λαμβάνεις ειδοποίηση μέσω ηλ. ταχυδρομείου, κάθε φορά που αναρτούμε νέο κείμενο, συμπλήρωσε τη διεύθυνσή σου εδώ.

Advertisements
Σπόροι στην Πόλη

Ομάδες φύλαξης και καλλιέργειας των παραδοσιακών σπόρων στην Αττική - μας ενώνει η αγάπη και η φροντίδα μας για το σπόρο: το σπόρο ως πηγή ζωής και ως κοινό αγαθό και όχι ως πατενταρισμένο προϊόν προς εμπορική εκμετάλλευση.

Bealtaine Cottage

Colette O'Neill... Author, Publisher, photographer. Creator of Goddess Permaculture.

δρυάδες

δίκτυο σποροπαραγωγής για τη διατήρηση των παραδοσιακών ποικιλιών

ecologicalfeminism

Just another WordPress.com site

Les Sentiers de l’Utopie | Paths Through Utopia

A 7 month journey through Europe in search of Utopian ways of living despite capitalism.

Living in Circles - the blog

Towards a permanent, regenerative culture

Άλφα Κενταύρου Β

Άλφα Κενταύρου Β... επειδή κάποιες φορές ονειρευόμαστε και ταξιδεύουμε

Άλφα Κενταύρου Α

1ο Δ.Σ.Μελισσίων Τάξη Α1

Mataroa Research Network

Mataroa Research Network for a new Mediterranean Imaginary - Δίκτυο Έρευνας για ένα νέο Μεσογειακό Φαντασιακό - شبكة بحث (البحر الابيض) المتوسط - Yeni Akdeniz Hayali için Araştırma Ağı - Red de Investigación de un nuevo imaginario Mediterráneo - Rete di ricerca per un nuovo immaginario del Mediterraneo - Rrjeti Studim për një imagjinare të ri mesdhetar - Xarxa d'Investigació d'un nou imaginari Mediterrani - Réseau de recherche pour un nouvel imaginaire méditerranéen - Истраживачка мрежа за нову Медитерана имагинарног - רשת מחקר לדמיוני ים תיכוני חדש

The Herbarium

Blog for Traditional Herbalists in Times of Transition

A Grimm Project

242 fairy tales, 242 writing prompts.

Λάσπη στ' αστέρια

...ρεπορτάζ απο τη φύση (και όχι μόνο)

rationalinsurgent

Dedicated to spreading knowledge about nonviolent resistance

Το Σχολικό Δίκτυο των Ορέων

ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ ΠΟΥ ΕΝΩΝΕΙ ΤΟΠΟΥΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ

Backstrap Weaving

My weaving , my indigenous teachers, my inspiration, tutorials and more........

Indigenize!

Rekindle Your Wild Joy and sense of deep Belonging through spiritual ecopsychology and the arts, incl. bioregional awareness, animistic perspectives, strategies for simple living, & low/no-tech DIY fun.

The Eldrum Tree

Join us under the Eldrum Tree! Plant lore, Herbal Shenanigans, Crafts, Creations and Writings on Nature.

Sommerzeit

Geschichten, Märchen und Gedichte

Frühlingszeit

Geschichten, Märchen und Gedichte

Winterzeit

Geschichten, Märchen und Gedichte

Herbstzeit

Geschichten, Märchen und Gedichte

the slow mood movement

resisting the buying and selling of "fast moods"

Global Network on Sustainability and Education

community to cope with climate change by means of education

Deep Green Permaculture

Connecting People to Nature, Empowering People to Live Sustainably

PermaculturePower

Spreading the permaculture word - Create your own environment!

the GrowYourFood blog

Plant A Seed. Grow Organic. Eat What You Grow.

Folklore and Fairytales

Folkore, Fairy Tales, Myths and Legends from Around the World

Urban Botany

Just another WordPress.com site

Beginner's Guide to Sailing

Everything you need to know before you set sail

Radical Botany

Restoring the connection between native plants and humans

ΚΕΛΑΗΔΙΣΜΑΤΑ

πουλάκια είν' και κελαηδούν, πουλάκια είν' και λένε............................ Γίνε ΕΚΔΟΤΗΣ του εαυτού σου (εκδώσου, καλέ! νταβατζήδες θέλεις;)

Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία

Το ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου, για τη γλώσσα, τη λογοτεχνία και... όλα τα άλλα

ΦΑΣΟΥΛΙ

Δίκτυο Ανταλλαγής και Αλληλεγγύης

Συλλογικοί λαχανόκηποι

η επανάσταση της Γης και του ανθρώπου

Ποίηση στη σκάλα

υπομονή για τον καιρό του θερισμού ||____||

Art Passions

Fairy tales are the myths we live by

Whispering Earth

Nature patiently waits and we have only to turn back to her to find relief from our suffering - Dr Bach